Anadolu Diplomatik ve Siyasal Araştırmalar Merkezi

7 Ekim 2023 tarihinin üzerinden tam bir yıl geçti. İlk uygarlıkların, medeniyetlerin ve dinlerin doğduğu bu topraklar son 1 yıl içerisinde en ağır savaşların, modern askeri ve istihbarat operasyonlarının mekânı haline geldi. 7 Ekim 2023 tarihinde terör örgütü Hamas’ın İsrail’in güneyine başlattığı saldırı sonrası Ortadoğu ve Dünya tarihinde az görülen olaylara tekrar sahne oldu. 40 binden fazla insanın hayatını kaybettiği bu bir yılda gelin bakalım neler oldu?

Tarihler 7 Ekim 2023 sabah 6:29’u gösterdiğinde İsrail tarihinde yaşamadığı bir ilki yaşadı. Hamas’a ait cihatçı terör örgütü mensupları İsrail sınırını paraşütlerle geçerek ülkenin güneyine çıkarmada bulundu. Adına “Aksa Tufanı” dedikleri bu operasyon başarıya ulaştı. (!) Ülkenin güneyinde düzenlenen kiminin rahatlamak, kiminin eğlenmek, kiminin de yeni insanlarla tanışmak için gittiği Super Nova Müzik Festivalini basan Hamas militanları 250’ye yakın kişiyi öldürürken birçok festival katılımcısını da esir olarak aldı. Sabahın ilk ışıklarıyla sosyal medyaya düşen görüntülerde İsrailli kadın ve askerlerin cesetlerinin Hamas militanları tarafından sokaklarda gezdirilmeleri görüntüleri büyük yankı buldu. İsrail gibi askeri ve istihbarat alanlarında gelişmiş bir ülkede böyle bir olayın yaşanması halen anlaşılamıyordu. Elbette İsrail de boş durmadı. Başlattığı operasyon ile başta Gazze şeridindeki Hamas hedefleri olmakla birlikte birçok yere hava saldırıları düzenledi.

Tarihinin en sağcı ve Siyonist hükümetlerinden birine sahip olan İsrail baştaki Benjamin Netanyahu’nun Likud Partisi ile bu durumu fırsata çevirdi. Gazze İsrail’in bir numaralı hedefiydi. 7 Ekim’den sonrası Gazze için yıkımın hikayesi olacaktı. İsrail sahip olduğu tüm askeri gücüyle Gazze şeridine saldırırken kadın, erkek, çocuk, yaşlı dinlemedi. Günümüzde Dünya’nın nüfus yoğunluğu en yüksek olan yerlerinden biri olan Gazze’de insani yaşam için hiçbir şey kalmadı hava saldırılarında zarar gören şeritte 40 binden fazla Filistinli öldüğü düşünülürken 80 bine yakın insanın ise yaralandığı kayıtlandı. Göç edenlerin çok büyük bir kısmı Lübnan ve Ürdün’e sığınarak hayatta kalmayı başardı.

Hedef Hamas

Ertesi gün ne olacağını hiçbirimiz bilemeyiz ancak 7 Ekim 2023’te neler olacağını bilen birileri vardı. Hamas. Hamas sadece bir terör örgütü değildir. Aynı zamanda ideolojik bir örgütlenmedir. Elinde silah olan militan gruplarını askeri hareket ile bitirebilirsiniz. Fakat ideolojik eğitim almış insanları asla silemezsiniz. Günün birinde birisi otomobilinin camına #aksatufanı yazısını yazsa Hamas’ın bitmediğinin göstergesidir. Netanyahu’nun bu durumu hedefin Hamas olmasındansa hedefin Gazze olması olarak kullandığı oldukça belli. Gazze şeridinde Hamas’a ait tünellerin İsrail tarafından hedef alınması sonucu Filistin önce altyapı sonra da fiziki olarak füze saldırılarında yıkılmaya başladı.

Boykot Çağrıları

Olaylara uluslararası kamuoyu da sessiz kalmadı elbet. Batı devletleri İsrail için başsağlığı ve destek çağrıları yaparken Dünya’nın önemli meydanlarını Filistin ve Gazze’ye destek çağrısı yapan protestocular doldurdu. Bazıları bu protestolarda polisin kullandığı aşırı güçle karşılaşırken Türkiye önce tarihi geçmişinde bir dönem yaptığı gibi “denge politikasını” uygulamayı tercih etti. Bunun en büyük sebebi iktidarda olan partinin Filistin meselesine yaklaşımı ve İsrail ile olan ticaret hacmiydi. Yerel seçim sürecinde iktidar partisinin kendisine en büyük rakip gördüğü Yeniden Refah Partisi’nin İsrail-Filistin Çatışması ile tutumu bir oy kaybına neden olmuş ki Türkiye İsrail’i boykot etme kararı aldı. AK Parti Gençlik Kolları Starbucks, Coca Cola gibi ABD ve İsrail markalarını boykota alırken Starbucks Kahve Zincirlerinde kahve içen insanların kahvelerini dökme eylemleri de gündeme damga vurdu.

Çağrı Cihazları

İsrail İstihbaratı Hamas’la birlikte çalışan Hizbullah militanlarına karşı tarihin en değişik ve eşsiz istihbarat operasyonunu gerçekleştirdi. Çağrı cihazı olarak kullanılan aletlere konulan bombalar Lübnan’da birçok kişinin belinde ya da kemer askısında infilak ederek ölüm ve yaralanmalara sebep oldu. Olaylarda resmi kayıtlarda 15 kişinin öldüğü belirtilirken bir görüntü tüm her şeyi değiştirdi.

Geçtiğimiz aylarda bir helikopter kazasında hayatını kaybeden İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi’nin aynı model çağrı cihazı ile resmi akla başka şeyleri getirdi. Teknik arıza olarak dillendirilen kaza Azerbaycan ziyaretinden dönen İran Liderinin ölümüne yol açmıştı. Ne var ki Azerbaycan Devlet Başkanı İlham Aliyev ve İsrail Devleti Başbakanı Benjamin Netanyahu olaylardan kısa bir süre önce görüşmüşlerdi.

Hasan Nasrallah

İsrail Hizbullah’ın başı olan Hasan Nasrallah’ı öldürerek Lübnan’a saldırıya geçti. Fakat İran ise buna sessiz kalmadı. Başlattığı hava saldırısı ile adeta Ortadoğu’yu hava trafiğine kapattı. Bu saldırı Lübnan Hizbullahı’nı İsrail İstihbaratına karşı yeni bir tutum aldı.

Sonuç

Ülkemize dönelim. Başta denge politikası uygulamayı tercih eden hükümet mevcut yerel seçim atmosferinde farklı bir pozisyon almayı tercih etti. O tabi ki kendi tercihidir. Fakat konuşmamız gereken mevzu şu:

Dinler, tarım, medeniyet, icatlar ve modern insan tarihi Ortadoğu’da çıkmıştır. Dünya coğrafyasının başka bir yerinde değil. Bu coğrafyayı bizlere eşsiz kılan nedir? İklimi, biyoçeşitliliği, kültürü veya dinlerin çeşitliliği mi? Samuel Huntington’ın da dediği gibi “Medeniyetler Çatışır”.